Tür koruma mevzuatı kapsamında istisna izni ve muafiyet

Federal Doğa Koruma Kanunu’nun (BNatSchG) 39. maddesinde, özel koruma altında olmasalar bile, vahşi yaşamda bulunan hayvanlar ve yabani bitkilerle ilgili genel kurallar düzenlenmiştir. Bu tür hayvan veya bitki türleri ve bunların yaşam alanları, makul bir neden olmaksızın zarar görmemelidir. Özellikle aşağıdaki hususlar düzenlenmiştir:

• ticari amaçlı toplama,
• bitki örtüsünün yakılması veya başka şekillerde ortadan kaldırılması
• sazlıkların, çitlerin ve ağaçların budanması,
• hendek kazma makinelerinin kullanımı
• Kış aylarında yarasa barınaklarını ziyaret etmek.

Bahçelerde ve parklarda çitlerin ve ağaçların olağan ve düzenli budaması, örneğin kuş yuvalarına zarar verilmemesi koşuluyla, büyüme döneminde de izin verilmektedir. Bunun dışında ayrıntılar incelenmeli ve gerekirse doğa koruma yetkilileriyle görüşülmelidir.

Özel veya sıkı koruma altındaki türlerin yaşam alanlarına zarar verilmesi, BNatSchG’nin 44. maddesinin 1. fıkrası uyarınca yasaktır.

Bu, binalarda inşaat ruhsatı gerektirmeyen yenileme veya tadilat çalışmalarını da kapsayabilir; örneğin yuvaların (örneğin baykuş, şahin, yalınayak) veya yarasa barınaklarının ortadan kaldırılması, kertenkele veya çekirge kolonilerinin (örneğin güneş alan kuru duvarlar veya çakıl alanlar) ortadan kaldırılması.

Özellikle aşağıdakiler yasaktır:

• Cinayet
• Doğadan alınma (yer değiştirme dahil)
• Üreme veya dinlenme alanlarının tahrip edilmesi
• Türlerin rahatsız edilmesi, özellikle de yavrulama dönemlerinde.

Her durumda, yasal muafiyetlerin geçerli olup olmadığı veya bir istisna (§ 45, 7. fıkra BNatSchG) ya da muafiyet (§ 67 BNatSchG) gerekip gerekmediği açıklığa kavuşturulmalıdır. Bu nedenle, faaliyetlerin, müdahalelerin, planların veya projelerin (bundan sonra eşanlamlı olarak “plan” olarak anılacaktır) onaylanmasında, tür koruma mevzuatındaki yasakların ihlal edilme olasılığının olup olmadığına ilişkin genel bir değerlendirme yapılmalıdır. Bu kural, bir tesisin inşası veya işletilmesi sonucunda koruma altındaki türlerin yaşam alanları üzerinde, önceki duruma kıyasla doğa ve peyzaj üzerindeki etki yoğunluğunda önemli bir artışa yol açan etkiler ortaya çıktığında genel olarak geçerlidir. Örnekler:

• Yuvaların tahrip edilmesi veya ortadan kaldırılması (
  örneğin, ısı yalıtım çalışmaları kapsamında bina cephelerinde veya tavan aralarında)
• Özel habitat yapılarının ortadan kaldırılması (
  örneğin, göze çarpan oyuklu ağaçlar, çitler, dinlenme alanları, nadir özel biyotoplar)

Dış mekanlarda ayrıca aşağıdakiler de önem arz edebilir: Cazip veya itici nesne etkileri (örn. ışık, ses, kokular, renkler), hareketli nesneler (örn. araçlar, hareketli parçalar) veya doğada alışılmadık yapıların eklenmesi (örn. yatay iletim halatları, cam levhalar).

Ayrıca, habitat yapısı veya başka nedenlerle ilgili türlerin varlığına dair ipuçları bulunmalıdır (örneğin, binaların içinde veya çevresinde hayvan dışkı kalıntıları, yuva kalıntıları). Bu koşullar ne kadar fazla karşılanırsa, BNatSchG’nin 44. maddesi anlamında tür koruma mevzuatındaki yasakların ihlal edilmesi riski o kadar artar. Dolayısıyla bu hususlar derinlemesine incelenmelidir.