Saidolim Sharofi 33 yaşında, kendisi Tacikistanlı ve dört dili akıcı bir şekilde konuşuyor: Farsça, Rusça, Almanca ve İngilizce. Almanca öğretmenliği eğitimi almış olan Sharofi, Almanya’da kalıcı olarak yaşamaya 2021 yılından beri devam ediyor. Fulda Uygulamalı Bilimler Üniversitesi’nde Kültürlerarası İletişim bölümünde okuduğu dönemde, “Welcome In e.V.” derneğinde gönüllü olarak faaliyetlerde bulunmuştu. 2024 yılından bu yana, ilçe iş ve işçi bulma merkezinde dil kurslarına eşlik eden iş piyasası rehberi olarak tam zamanlı çalışmaktadır. Hessen Eyaleti’nin Eğitim ve Yeterlilik Bütçesi tarafından desteklenen bu pozisyon kapsamında görevi, B1 seviyesindeki (bkz. bilgi kutusu) dil kursu katılımcılarının mesleki bir gelecek planlamasına yardımcı olmak ve Alman iş piyasasına ilk adımlarını atmalarını desteklemektir. “İlçe İş Merkezi için bu çalışma son derece değerlidir, çünkü dil öğrenimi ile işe başlama arasında erken bir arayüz görevi görürken gönüllülüğe dayalıdır ve katılımcılar İlçe İş Merkezi’nin genel destek sistemine dahil olmadan önce erişimi kolay bir yönlendirme hizmeti sunar,” diyor Entegrasyon Bölümü Sorumlusu Verena Malkmus.
Sadece iş bulma hizmetinden daha fazlası
“Bir sunumla kendimi ve dil kurslarındaki hizmetlerimi tanıtıyorum. İlgilenenler daha sonra bireysel veya grup danışmanlığı için randevu alabilirler,” diyerek Sharofi faaliyetlerini anlatıyor. Herhangi bir hukuk alanından bağımsız olarak iş arama ve başvuru, eğitim ve staj konularında danışmanlık yapıyor. İstenirse özgeçmişlerin hazırlanmasına yardımcı oluyor, potansiyelleri belirliyor ve ikamet yerine yakın işleri araştırıyor. Ayrıca, bölgedeki iş fuarlarında tercüman olarak da aktif olarak görev alıyor. Ancak onun çabaları iş aramanın çok ötesine uzanıyor. „Kendi deneyimlerimden biliyorum ki, bir dili öğrenmek ve dolayısıyla başarılı bir entegrasyon için sosyal ağlar ne kadar değerli,“ diyor Saidolim Sharofi. “Bu yüzden, örneğin bölgedeki dernekler hakkında bilgi alarak bu ağların kurulmasına destek oluyorum. İster gönüllü çalışma ister spor olsun – evde oturup kalmaktan her şey daha iyidir.” Göçmenler için dil öğrenmenin yanı sıra en büyük engellerin çocuk bakımı ve ulaşım olduğunu belirtiyor. Bu nedenle, yabancı ehliyetlerin tanınması ve iş ile aile hayatının dengelenmesi de danışmanlık hizmetlerinin bir parçası. “Birçoğu, tek çare olarak kendilerini bu yeni hayata atmak zorunda kalıyor,” diyor Sharofi.
Soğuk suya atılmak
Olha Kovac da 2022’de, bugün on yaşında olan oğlu Tima ile birlikte Ukrayna’daki savaştan kaçarken “soğuk suya atladı”. Bugün 34 yaşında olan Olha, ailesinin geri kalanını ve Odessa’da ilkokul öğretmeni olarak sürdürdüğü eski hayatını geride bıraktı. Kilisenin mülteci yardım projesiyle Thalau’ya geldi ve orada sıcak bir şekilde karşılandı. Tima okul ve yerel dernekler sayesinde Almancayı çok hızlı bir şekilde öğrenirken, Olha için bu süreç çok daha zor geçiyor. “Okumak, konuşulan dili anlamaktan daha kolay geliyor,” diyor. Bay Sharofi ile bir entegrasyon kursunun sonunda tanıştı. Bay Sharofi, iş arama şansını artırmak için Ukrayna’daki üniversite diplomasının tanınması için girişimde bulunmasını teşvik etti. Onun desteğiyle, Olha Hessen Öğretmenlik Akademisi’ne Ukrayna’daki öğretmenlik diplomasının tanınması için başvuruda bulundu – ve başarılı oldu. “Bayan Kovac’ın dersleri, notları ve mesleki deneyimi, şartların yüzde 50’sinden fazlasını karşılıyordu,” diyor iş koçu. “Amacımız, örneğin anaokulu öğretmeni olarak çalışabilmesi için eğitim uzmanı olarak tanınmasını sağlamaktı.” Ancak sonuç beklentilerin ötesinde oldu: “Artık Hessen’de resmi olarak birinci sınıftan dördüncü sınıfa kadar matematik ve fen bilgisi derslerini, birinci sınıftan dokuzuncu sınıfa kadar da Ukraynaca dersini verebilir.” Ancak bir okulda öğretmen olarak çalışabilmek için dil bilgisi henüz yeterli değil. “C1 seviyesi zorunludur,” diye vurguluyor Sharofi. Thalau İlköğretim Okulu’nun Olha’ya okul sonrası bakım programında bakım görevlisi olarak şimdiden bir şans vermiş olması, bu durumu daha da sevindirici kılıyor. Okuldaki bu iş sayesinde büyük bir adım attı; çünkü aldığı maaşla kendisi ve oğlunun geçimini sağlayabiliyor ve sosyal yardımlara muhtaç değil. Olha, bir sonraki hedefinin ehliyet almak olduğunu, aynı zamanda Almanca bilgisini geliştirmek istediğini, çünkü okulun onu öğretmen olarak işe almaya kesinlikle ilgi duyduğunu belirtiyor. Bu arada, iş koçunun çabaları başka yerlerde de meyvesini veriyor: Olha, bu olumlu deneyimin ardından üç Ukraynalı kadını daha, diplomalarının tanınması için harekete geçmeye motive etmiş.
Bilgi: Dil kursları
Avrupa’da dil becerileri, Avrupa Ortak Dil Referans Çerçevesi (AELD) uyarınca altı seviyeye ayrılır:
A1 – Başlangıç: Günlük yaşamdaki basit kelimeleri ve cümleleri anlar ve kullanır.
A2 - Temel düzey: Basit, rutin durumlarda iletişim kurabilir ve kısa sohbetler yapabilir.
B1 - İleri düzey dil kullanımı: Günlük yaşamdaki çoğu durumu bağımsız olarak idare edebilir ve deneyimleri, planları ve görüşleri hakkında konuşabilir.
B2 - Bağımsız Dil Kullanımı: Daha karmaşık metinleri de anlar ve akıcı ve büyük ölçüde kendiliğinden konuşabilir.
C1 - Uzmanlık Düzeyi: Mesleğinde, akademik çalışmalarında ve zorlu sohbetlerde dili güvenli ve esnek bir şekilde kullanır.
C2 - Ana dil seviyesine yakın: Neredeyse her şeyi zahmetsizce anlar ve kendini kesin ve incelikli bir şekilde ifade edebilir.